De reuzenoctopus

ALGEMENE NAAM: Reuzenoctopus uit de Stille Oceaan 

ENGELSE NAAM:  North Pacific Giant Octopus 

LATIN NAME:  Enteroctopus dofleini

FAMILY: Octopodidae/Enteroctopodinae 

In de tentoonstelling : de reuzenoctopus uit de Stille Oceaan is één van de sterren van de nieuwe tentoonstelling van Nausicaa “Eilandverhalen”. Hij geeft de voorkeur aan kustriffen, verwijdert zich zelden van zijn territorium en zwemt weinig. Daar staat tegenover dat zijn larven, die enkele millimeters groot zijn bij het uitkomen, naar de oppervlakte opstijgen om zich gedurende enkele weken op de zeestroming te laten meedrijven. Zo leggen ze soms grote afstanden in open zee af, alvorens af te dalen naar de zeebodem om het gesettelde leven te gaan leiden van hun ouders. Deze manier van voortplanting en verspreiding heeft de soort in staat gesteld om zich rond talloze eilanden langs de West-Amerikaanse kust te verspreiden. Voor de reuzenoctopus vormt de zee een brug tussen eilanden.

Verspreiding : van het Noordoosten tot het Noordwerst van de Stille Oceaan.

Habitat : hij leeft op de zeebodem tot 750 m diepte.

Voeding : vleeseter, voornamelijk schaaldieren maar ook vissen en schelpen.

Voortplanting : de octopus is eierleggend. Vrouwtjes kunnen slechts een keer in hun leven eieren leggen. Tijdens de broedtijd, ze reinigt het plafond van haar holletje om haar eieren (tussen 20 000 en 100 000) aan op te hangen. Ze legt de eieren in reepjes. Ze beschermt haar eieren voor 5-8 maanden (afhankelijk van de temperatuur) tot ze uitkomen. Gedurende deze periode eet ze niet, ze beschermt enkel de eieren en ze blaast er regelmatig water overheen om ze van zuurstof te voorzien. Uitgeput, sterven ze meestal kort na het uitkomen van de eieren.

Omvang : gemiddeld wordt een octopus 3 m (record : 9,60 m) en weegt hij 50 kg (record: 272 kg).
Bron : http://marinebio.org/species.asp?id=60

Bedrjging en beschermingsmaatregele : geen vermelding op de rode lijst van het UICN. 
http://www.iucnredlist.org/apps/redlist/search

Anekdote van een verzorger : de reuzenoctopus uit de Stille Oceaan lost in Nausicaa graag puzzels op. Hij leert heel snel om een deksel van een pot los te draaien of een vergrendeling te verwijderen om toegang te krijgen tot zijn traktatie. De trainers moeten de octopus voortdurend nieuwe games en recreatie bieden.

Biodiversiteit : de reuzeninktvis is een van de grootste inktvissen die vandaag de dag kan worden waargenomen, net na de gigantische inktvis. Hij blinkt uit in de kunst van camouflage: hij kan van kleur veranderen en hij kan zelfs zijn vorm aanpassen aan zijn omgeving. Hij verandert van kleur, aan de hand van zijn stemming. Wanneer hij zich bedreigd voelt, kan de reuzenoctopus een wolk van paarse inkt spuiten en zeer agressief reageren. De octopus is een weekdier dat zwemt, waardoor hij jacht kan maken op grotere weekdieren. Net als andere koppotigen, is de reuzenoctopus is een zeer intelligent dier. Onderzoek heeft uitgewezen dat octopussen in staat zijn om te leren uit ervaring want ze hebben een geheugen.

Diensten bewezen aan de mens : de octopus (en andere koppotigen zoals inktvis en pijlinktvis) zijn voedsel voor de mens, en ze zijn allemaal rijk aan proteïnen en arm aan vet. In 2007 werden meer dan 4,3 miljoen ton koppotigen gevangen. 
Bronnen : FAO (ftp://ftp.fao.org/docrep/fao/012/i1013t/i1013t.pdf) et M. APFELBAUM, M. ROMON, M. DUBUS. Diététique et nutrition. Ed. MASSON, 7ème édition, 2009, p 295 (http://books.google.fr/books?id=luPdsv9xWc0C&lpg=PA295&dq=cephalopodes%20dietetique&pg=PP1#v=onepage&q&f=false)

Ten tweede, hebben ze zoals alle roofdieren, een belangrijke ecologische rol.

Verder zijn ze vanwege hun gelijkenissen met gewervelden koppotigen vaak onderwerp van medische en natuurwetenschappelijke studies. De meeste gaan over zijn hoofd, gedrag en leervermogen, ook worden er onderzoeken uitgevoerd in relatie tot anesthesie, inkt (puur melanine) en de giftige eigenschappen van sommige voor de farmacologie, enz. 

Bijvoorbeeld, de zenuwuitlopers van koppotigen wordt bestudeerd om de evolutie en de ontwikkeling van het zenuwstelsel beter te begrijpen.
http://www.genoscope.cns.fr/spip/-Sepia-officinalis-.html

Van dezelfde soort, maar van een andere familie, is de beroemdste octopus van 2010 ; Paul de octopus, die de resultaten van de World Cup Football 2010 voorspeld zou hebben. 
http://www.lemonde.fr/sport/article/2010/07/12/paul-le-poulpe-a-toujours-raison_1386697_3242.html